Gemeente Nieuwe IJssel

Oproep voor een
per-soonlijke toekomst

Amsterdam / Gendringen, 31 januari 2020

Gemeente Nieuwe IJssel
Wonen in de derde natuur



‘Menselijke subjectiviteit, in al zijn uniekheid, wordt net zo bedreigd als de zeldzame soorten die iedere dag van de aarde verdwijnen’. Félix Guattari, 1989.

Gemeente Nieuwe IJssel is een artistiek-politieke gemeente. In deze Gemeente wordt geoefend en daarin staat het per-soonlijke centraal. Per-soon betekent letterlijk door-klank. Door-klank van alle levende systemen waaronder de mens en alle niet-menselijke levensvormen.

Gemeente Nieuwe IJssel is een open gemeente waarvan iedereen bewoner kan worden. Gemeente Nieuwe IJssel maakt zich los van grondgebonden identiteit en politiek en is een stroomgebied door Nederland, Europa en verder. We hebben nu twee gemeentekantoren geopend. Een in Gendringen, op het platteland aan de grens met Duitsland en in Amsterdam waar voorjaar 2021 een experimentele kunstruimte start: GROND

Je kunt je hieronder aanmelden om bewoner te worden en op de hoogte te blijven van de ontwikkelingen rond Gemeente Nieuwe IJssel.

Waarom Gemeente Nieuwe IJssel?

Joseph Beuys publiceerde in 1978 in the Frankfurter Rundschau het paginagrote pamflet: 'Aufruf zur Alternative'. Hierin riep hij op te gaan samenwerken aan de omvorming van de samenleving. "ES GEHT UM DEN DURCHBRUCH IN EINE NEUE SOZIALE ZUKUNFT". Het internet bestond nog niet, de tijdruimte compressie moest nog plaatshebben, en de dreigingen die de samenlevingen ondergingen waren anders geworteld en gericht dan die van vandaag. Met uitzondering van de ecologische crisis die ook in de jaren zeventig al grote aandacht opeiste. Een dreigende atoomoorlog, die Gefahr der atomaren Weltvernichtung, armoede en sociale en arbeidsongelijkheid vormden de grote thema's en vrijheid en solidariteit domineerden het toenmalige discours. Het huidige hyperkapitalisme bevond zich nog in de kinderschoenen van het 'grootkapitaal', de globalisering van kapitaal zou pas in de jaren '90, onder invloed van technologie zijn beslag krijgen. Het communisme en de DDR waren nog relevant. Deze tegenkracht diende als een alternatief voor de sociale en ecologische afbraak veroorzaakt door het Westerse kapitalisme. In zijn pamflet klaagt Beuys zowel het Westen als het Oosten aan, de aarde en de gemeenschappen worden door beide politieke systemen uitgewoond: KAPITALISMUS UND KOMMUNISMUS HABEN DIE MENSCHHEIT IN EINE SACKGASSE GEFÜHRT.

Het doel van Beuys' pamflet 'Aufruf zur Alternative' was een doorbraak te forceren voor het scheppen van een nieuwe sociale en ecologische toekomst. Het pamflet begint met de crisis van het bewustzijn en de innerlijkheid. Voor deze doorbraak is 'Hoe we moeten denken' belangrijker dan 'Wat we moeten doen'. Via een uitgebreide politieke analyse waarin DAS GELD UND DER STAAT de machtsmiddelen zijn geworden voor wie hierover controle heeft, ontwikkelt het pamflet zich naar een uitweg, DER AUSWEG, waarin de mens weer centraal komt te staan. Via de herschikking van arbeid en inkomen en de functieverandering van geld komt Beuys uit op het opnieuw vormgeven van het 'sociale organisme'. Hier is Beuys oproep het meest revolutionair omdat er wordt gestreefd naar nieuwe verhoudingen tussen werknemers en bedrijven die uiteindelijk de rol van de staat en de macht van het geld moeten gaan ondermijnen.

Naar het eind van de oproep, WAS KÖNNEN WIR TUN? staat centraal het komen tot een 'Revolution der Begriffe' waarmee hij bedoelt dat alle denken dat heeft geleid tot de huidige situatie ondervraagd en omgevormd moet worden. Daartoe heeft Beuys de FREE INTERNATIONAL UNIVERSITY opgericht. Voor de omvorming van de economie ontwikkelt hij de DRITTEN WEG en voor de politieke versterking en een nieuwe democratie roept hij alle welwillende groepen op samen te werken: EINHEIT IN DER VIELFALT.

Beuys kiest een verzetsaanpak die nadrukkelijk via de groep, groepsinitiatieven en structuren loopt. Daarin is 'Aufruf zur Alternative 'geen uitzondering op eerdere politieke manifesten. Maar Beuys zelf is een kunstenaar, een enkeling en een van de voorbeeldigste verander-agenten van de 20e eeuw, de publicatie is daarvan het bewijs. Echter wanneer het op een echte doorbraak en omwenteling aankomt, wetende wat er van de eerdere is terechtgekomen, roept hij niet de enkeling op (de lezer die zich in zijn enkelingschap verplaatst) maar richt zich desondanks tot de massa en stelt een omwenteling via de groep, de sociale route, voor. Hoe dichter Beuys bij het concrete plan komt hoe abstracter en veelvormiger de oproep wordt. Maar vooral hoe minder de enkeling in zijn verhaal nog een rol speelt. Maar als Jeder Mensch ist ein künstler waar is, dat de enkele mens een opdracht heeft via de verbeelding, het handelen en in het samenleven de gemeenschap te vormen, wat dit motto inhoudt, waarom dan de route langs de groep en niet via de enkeling af te leggen? Daarover gaat Gemeente Nieuwe IJssel, de stem van de enkeling is waar wij ons op richten. Was 'Aufruf zur Alternative' niet al in 1978 een utopische oproep, na 1978 hebben zich veranderingen voorgedaan die de verzetsroute via de groep voor altijd onmogelijk hebben gemaakt. Maar dat niet alleen: juist het werk van Beuys geeft sterke aanwijzingen, inspiratie en instructie dat het voor iedere enkeling mogelijk is de balans tussen het mentale, sociale en ecologische per-soonlijk te onderzoeken en via deze per-soonlijke route tot de vereiste Revolution der Begriffe te komen.

Twintig jaar na de oproep in de Frankfurter Rundschau heeft de zo verlangde sociale doorbraak zich op meer dan radicale wijze voltrokken. Deze sociale revolutie kan met recht worden gezien als het begin van een nieuwe tijd en werd wereldwijd bejubeld, en nog steeds, een groot deel van de wereldbevolking heeft zich daarom bij deze revolutie aangesloten. Het is een sociale doorbraak die zijn weerga niet kent. In deze sociale revolutie heeft zich het sociale omgevormd van boven- en tussenmenselijk weefsel naar door technologie gedreven sociale massamedia. Deze technologie wordt zakelijk gedreven zonder betrokkenheid en ten koste van degenen die het aangaat. Door het kapen van de term sociaal en de overheveling daarvan in sociale media heeft deze massa-mediale groepstechnologie, totaal tegengesteld aan wat Beuys en de rest van de linkse beweging voor ogen had toen ze het hadden over een sociale doorbraak, niet alleen het sociale van alle variatie, rijkdom en potentie gestript maar ook de individuele mens, de enkeling, heeft de menselijke uniekheid ingeleverd en is het laatste restje agency, handelingsvermogen, verloren. In deze homogenisering kunnen de menselijke verlangens technisch en zakelijk gezien het best worden gekanaliseerd. Mensen en groepen maken nu massaal vrijwillig onvrijwillig onderdeel uit van deze massa-mediale technologie die uitgaat van de participatie van de gebruiker die zonder geldruil toch arbeid verricht.

Het karakter en de kracht van menselijke technologie is het best te begrijpen vanuit het wordende en niet zoals vaak wordt gedacht als uitbreidend. Technologie als uitbreiding veronderstelt dat er een kern is die onveranderd blijft terwijl bij een wordend karakter het gehele organisme verandert. Marshall McLuhan heeft nooit willen inzien dat het medium dat er werkelijk toe doet het massamedium is. Denk eens aan de Amerikaanse wereldhegemonie na de 2e Wereldoorlog die zich via de verspreiding van TV en reclame heeft gevestigd. Wij zeggen daarom: The Mass-Media is the Message. Het massamedium is de boodschap van het kapitalisme. McLuhan herkende de politieke en sociale betekenis van massamedia niet: "het boek is toch ook een massamedium" merkte hij op.

De menselijke relaties zijn nu technologisch gekanaliseerd en gekapitaliseerd en daarmee heeft ook de kunst het nog laatst overgebleven verzet ingeleverd. Opgegeven ten behoeve van spektakel en de circulatie van beeld. Eigentijdse technologie is beeld-verslindend en vergroot alles dat verschil kan veroorzaken. Musea, kunstinitiatieven, kunstenaars die ontwerpers werden en kunst-overheidsinstellingen hebben zichzelf door sociale technologieën onschadelijk gemaakt en geven zich hier dagdagelijks vrijwillig aan over. Kunst en de sector ontneemt zich, door zich hier niet tegen te keren, de mogelijkheid van enige verander-betekenis voor de wereld te zijn. Verbonden zijn is belangrijker geworden dan verbeteren. Het sluiten of verwijderen van Facebook en Instagram accounts is zelfs voor de meest activistische instellingen onmogelijk gebleken. Dit is de kracht van het hyperkapitalisme waarin mensen zich vrijwillig overgeven aan onvrijwillig comfort.

In het rijtje van crises waarvoor de mens/mensheid zich geplaatst ziet komt kunst niet voor. De opsomming ervan is bijna een cliché maar hoe de crises onderling verbonden zijn door het geavanceerde kapitalisme is dat niet: de opwarming van de aarde, het verlies van bio-diversiteit, de homogenisering van de menselijke geest, de on-staat van de democratie, perverse economische ongelijkheid en de splijtende sociale massamediale technologie die mensen en gemeenschappen gevaarlijk tegen elkaar uitspeelt en die tot een epistemologische crisis van kennis en informatie heeft geleid. En het lifestyle succes van vegetarisch en eerlijk voedsel heeft er niet voor kunnen zorgen dat er minder vlees wordt gegeten.

Opvallend aan de hedendaagse situatie is dat de afzonderlijke crises elks eigen verzets- en belangengroepen hebben verzameld die sectoraal zijn ingesteld, naar het voorbeeld van de bedrijfstakken en de verticale domeinen in de samenleving. Probeer in deze lobbyclubs de ene crisis niet met de andere in verband te brengen of te vermengen, het is als bij Pepsi over Coca-Cola beginnen. Het compartimenteren garandeert ook continuïteit: de marketeers van deze clubs zijn de felste in de business. Terwijl juist deze verticalisering en silovorming de grootste bullshit is, gereedgemaakt voor de massamedia, want de crises, door de menselijke rede in thema's geordend, zijn in de werkelijkheid verstrengeld en beïnvloeden elkaar en deze kluwen trekt telkens weer nieuwe uitwassen (en spektakel) aan.

Hoe aan Beuys' motto “Jeder Mensch ist ein Künstler’ inhoud te geven als de mens is afgedaald naar consument, de richting van de invulling van de eigen verlangens niet kan beïnvloeden en zich vrijwillig aan onvrijwillig comfort overgeeft?

De strategie die Beuys in de jaren zeventig koos om de wereld toekomstgericht om te vormen verliep toen, net als nu, in wat wordt aangenomen de enig mogelijke verzetsrichting te zijn, via wat wij met 'groep' aanduiden en dat anderen 'sociale verandering' noemen. Maar de groep, die indertijd als lichaam en als sociaal organisme nog veranderpotentie bezat, was ook toen al heel kwetsbaar door massamediale beïnvloeding. Nu is iedere verzetsmogelijkheid geabsorbeerd, gebroken en geatomiseerd door sociale technologie en vrijwillig onvrijwillig comfort.

Greta Thunberg kreeg de Nobelprijs omdat zij als enkeling de wereld de weg wees. Iedereen was verbaasd hoe een enkeling deze kracht kon opbrengen. Waar haalt ze het handelingsvermogen vandaan? Ieder ander was allang afgebrand. Greta Thunberg zegt hierover: “We zijn niet erg goed in liegen en we vinden het meestal niet leuk om deel te nemen aan het sociale spel, waarop de rest van jullie zo dol lijkt te zijn. Ik denk dat wij autisten in veel opzichten de normale zijn en dat de rest van de mensen behoorlijk vreemd is, vooral als het gaat om de duurzaamheidscrisis." Het werk en leven van Beuys en Thunberg, en misschien wel van kunstenaars in het algemeen, draait om handelingsvermogen. En handelingsvermogen is altijd toekomstgericht. De enkele mens die geen kunstenaar is en vrijwillig onvrijwillig onderdeel is van de groep heeft te weinig handelingsvermogen kunnen opbouwen om aan de gezamenlijke toekomst bij te dragen. Daarom, Joseph Beuys en Greta Thunberg indachtig, moet de enkeling kunnen opstaan. Maar hoe dat te denken? En hoe dat te doen? Of hoe dat te leren of hoe dat af te leren?

Wat is Gemeente Nieuwe IJssel?


Gemeente Nieuwe IJssel is een artistiek-politieke Gemeente waar per-sonen oefenen: oefening baart kunst. De oefeningen zijn gericht op het vergroten van per-soonlijk handelingsvermogen en bestrijken alle domeinen van het leven en het samenleven. Jeder Per-son ist ein Künstler. Uitgangspunt is dat de enkeling weer het podium neemt en kan nemen; aan de groep en de massa (mensheid, media) is de rijkheid van de menselijke geest en het niet-menselijk leven niet langer toe te vertrouwen.

Nu de opwarming van de aarde, de technologie dystopie en de sociale en mentale crises elkaar hebben gevonden en zijn verstrengeld, moet het gebrek aan per-soonlijk handelingsvermogen zich hiertegen te kunnen verzetten radicaal worden herzien. Daarvoor hebben we de basis herontworpen in wat Beuys de Revolutie van de begrippen noemt. In Gemeente Nieuwe IJssel speelt die revolutie zich af rond de enkeling, per-soon, handelingsvermogen, sociale massamediale technologie en de plaats van kunst en kunstenaarschap in dit verband. Als grote finale hebben we om het natuur-cultuur continuüm te kunnen doorbreken, dat een belangrijke oorzaak is voor het ontstaan van de crises, een nieuw begrip van natuur ontwikkeld. Omdat over de natuur denken terwijl je er in zit niet mogelijk is, maar er wel iets moet om de mens zichzelf beter te laten leren kennen, hebben we ter vervanging van het oude natuurbegrip en de tweede natuur, de cultuur, een derde natuur ontwikkeld: per-sonatuur. In per-sonatuur klinkt een nieuwe bewoner, per-soon, en laat deze nieuwe bewoner anderen en het andere klinken. Per-soon woont in de per-sonatuur. Vandaar de ondertitel van Gemeente Nieuwe Ijssel zoals je die ook ziet op reclameborden langs de snelweg bij de uitbreiding van steden met een nieuwe wijk: Wonen in de derde natuur.

De per-soonlijke oefeningen in Gemeente Nieuwe IJssel richten zich op de verbanden tussen de menselijke geest, het sociale en politieke en hoe die verbonden zijn met de vraagstukken van het op de aarde zijn. Wij voegen aan deze drie traditionele ecologieën een vierde toe: technologie. Het wordende karakter van technologie heeft in de verstrengeling en verheviging van crises een heel groot aandeel. Dit wordende karakter, voor alle levende wezens of in geo-technologie waar het de aarde betreft, wordt niet goed begrepen en blokkeert het ontwikkelen van Andere Technologie. De oefeningen in Gemeente Nieuwe IJssel zijn politiek-artistieke meditaties die er op gericht zijn de basisbegrippen te ondervragen en ruimte te maken voor wat we al weten en aanvoelen. Hoe kan de enkele mens, de enkeling, zich ontwikkelen, begrip ontwikkelen, verrijken en versterken om het eigen per-soonlijk handelingsvermogen te vergroten. 'Vertrouw op je verlangen, niet op de voorstellingen ervan'. (Oosterling 2020).

Gemeente is afgeleid van Meent en is verwant aan Gemeenschap. Gemeente Nieuwe IJssel is een open Gemeente, iedereen kan bewoner worden en iedereen kan meedoen. In Gemeente Nieuwe IJssel mag iedereen anders zijn dan anderen en ook 'anders dan je denkbeeldige zelf'.

Per-soon is een handelingsvermogend wezen dat de mens verbindt met de niet-mens, de dieren en de planten. In Per-soon worden de in- en uitsluitende eigenschappen van de mens zoveel mogelijk overwonnen, eigenschappen ook die de cultuur van de natuur (en de tijd en de dood) heeft afgescheiden. Maar per-soon verbindt zich ook met de andere 'agentschappen' die nu niet in de vergelijking van natuur/cultuur/technologie zijn opgenomen maar wel van zich laten horen. Denk aan hybriden, quasi-objecten en andere nieuwe posthumane en post-antropocentrische entiteiten. Deze zijn in de recente decennia ontstaan naar aanleiding van de vraag hoe de grote uitdagingen in het Antropoceen op te lossen, wetende dat de mens zelf voor deze toestand verantwoordelijk is. Daar heeft de mens blijkbaar niet genoeg aan zichzelf en bijkomend, laat de mens lang niet alle klanken tot zich door-klinken. Denk daarbij aan racisme en economische ongelijkheid.

We hebben voorlopig twee Gemeentekantoren geopend: één in de stad en een op het platteland. Een kantoor met laboratorium in de Achterhoek en in Amsterdam op KNSM-eiland waar vanaf februari 2021 GROND, een experimentele kunstruimte is gevestigd. Van hieruit wil Gemeente Nieuwe IJssel uitgroeien om ruim onderkomen te kunnen bieden aan nieuwe per-soonlijke praktijken.

OEFENEN
Een eerste reeks oefeningen hebben we op deze website geordend. Deze oefeningen gaan in op de per-soon, op het herkennen en leren door-klank te zijn. Oefeningen kunnen per-soonlijke onderzoekingen zijn maar ook oefeningen in (denkbeeldig) brede samenstellingen. Oefenen kan alleen, tussen mensen en met dieren, planten en dingen. Oefenen in artistiek burgerschap, oefenen in bouwen van kunstinitiatieven, oefenen staat tegenover consolideren. Link naar oefeningen.

Gemeente Nieuwe IJssel - Johannes Bongers en Arienne van Staveren

-------------------------------------------------

Op deze eerste website van Gemeente Nieuwe IJssel kun je meer informatie vinden, bijvoorbeeld over oefenen of over onze inspiraties.

Rhubarb
GROND, Dwelling in Third Nature

Gemeente Nieuwe IJssel is oefenen

Oefenen
Bewoners van Gemeente Nieuwe IJssel maken, verzamelen en organiseren oefeningen. Hieronder een lijst thema's en onderwerpen. De eerste zijn we aan het uitwerken. Hopelijk prikkelt onze collectie, ook om eigen ideeën en vormen toe te voegen.

Oefeningen kunnen waarnemingen zijn, handelingen, geschreven artikelen, performances, kunstwerken, openbare bijeenkomsten, acties, feesten of presentaties. Oefeningen kunnen alleen of samen worden uitgevoerd, bij jezelf thuis of op locaties van Gemeente Nieuwe IJssel. Oefenen baart kunst.

Op de aarde zijn

het levende levenloze lichaam. De eerste oefening gaat over zowel het meest concrete als het meest abstracte dat we kennen: het lichaam en de tijd. De tijd is de laatste decennia heel dichtbij gekomen en heel ver verwijderd geraakt. Door de verregaande objectivering in hoe de mens zichzelf en zijn omgeving ziet, door het bewustzijn dat zich over tijd (en de dood) vormt dat wordt opgewekt door de ecologische crises, en door de technologische compressie van tijdruimte die tijd probeert op te heffen, raakt tijd juist door de groeiende afwezigheid steeds prominenter aanwezig. Die tegenstrijdigheid komt, uit de aard van hoe essentieel tijd is voor alle systemen, ergens tot uitdrukking. Als mens zijn we steeds kleiner en afhankelijker geworden van de tijd als een pijl door het levende bestaan die, door entropie aangedreven, onvermijdelijk in de richting van de dood en de stilstand beweegt.

De doodsangst had de mens al eerder in levenskracht omgezet en de filosoof Nietzsche en Heidegger hebben ons van deze omzetting bewust gemaakt. Maar nu is deze omzetting uitgewerkt en komt de dood, en de tijd, weer terug in het verhaal. Om zichzelf in deze onzekerheid meer houvast te geven werkt de mens aan twee bewegingen in de taal, het denken en het voelen: een ontwikkeling van het levende en een ontwikkeling van het dode lichaam.

De benaming van de levende mens wordt steeds abstracter en vecht zich een weg uit de natuur, via de cultuur naar een plaats waar de mens tot ontplooiing kan komen: organisme, dier, mens, subject, in-di-vidu, enkeling. Wij verlengen deze reeks met per-soon. Je zou kunnen zeggen dat de mens steeds levender wil worden.

De taal maakt het dode lichaam door de eeuwen heen steeds doder en brengt het dode mensenlichaam steeds dieper onder in het dierenrijk. De taal brengt het dode lichaam terug naar de eerste natuur waarin mens en dier nog samen waren. Wanneer de benaming van het dode mensenlichaam te vleselijk wordt en te sterk met verrotting en vergankelijkheid wordt geassocieerd schuift de naam een plaats op in de richting van het dode dier en aan de voorkant komt een frisse mensennaam voor het dode lichaam beschikbaar. Het dode mensenlichaam dringt de taal over de tijd telkens een stap verder in de richting van het dode dier: aas, kreng, kadaver, lijk, lichaam, lijf en nu body. Body probeert te ontsnappen aan deze omgekeerde dialectiek omdat body zowel de benaming voor een dood als voor een springlevend lichaam is.

Hoe kunnen we, ondanks de verregaande technologisering van het lichaam en van het leven, de taal, het denken en het voelen her-ontginnen waardoor de tijd en het lichaam weer per-soonlijk en vlezig worden? Daarvoor hebben we twee oefeningen ontwikkeld.

1
Ga op een stoel zitten en sluit je ogen. Beweeg de vingertop van de ene hand heel langzaam naar de zijkant van je wijsvinger van de andere hand. Je nadert het lichaam en hoe dichterbij de huid, heel langzaam, voel je de warmte van de vinger. Tussen het vlees. Het lichaam weet, net als een teek die tot 18 jaar kan wachten tot een hond onder hem doorloopt en zich laat vallen, dat er contact gaat komen. Die warmte komt van een levend lichaam. De mens kan deze sensatie 18 maal per seconde onderscheiden. De tijd van de mens is een heel andere dan van ieder ander dier.

Ogen gesloten. Streel nu je onderarm en je hand, pak je arm en je hand vast. Stel je voor dat deze niet van jou is maar van een dode per-soon. Herinner je je daarna het lichaam uit je jeugd. Schuif in je beelden tussen mens, jong en oud, mens en dier, dood, levend en vlees.

2
Nu ik de tweede oefening overdenk over hoe de schroom voor het dode dier te overwinnen herinner ik me het statige respect van het dragen van een dood dier. Een overleden huisdier, een aangereden eekhoorn maar ook de bekende performance van Beuys waarin hij een dode haas in zijn armen draagt en deze zijn werk verklaart. Van dit werk wordt vaak gezegd dat het sjamanistisch is en Beuys een sjamaan. Maar dat is het niet. Het is relevant om aan een dode haas de betekenis van wat jij wilt en doet uit te leggen. In de loop van Beuys beweegt de haas slungelachtig mee. Daarom de volgende oefening.

Ga in contact met een levend dier, een boom en zelfs met een bal of auto en leg deze uit wat de betekenis is van wat je doet en hoe deze daarmee is verbonden.

Ben je bewust dat je het volgende dode wezen dat je tegenkomt moet proberen te benaderen om dit dode dier jouw bedoeling en de betekenis van wat jij doet uit te leggen en toe te lichten.

plaats leren kennenDeze oefening gaat over lichaam, plaats en beweging.

Stel je voor dat je een marmeren beeld op een sokkel, een statua, bent. Zet jezelf neer op verschillende plaatsen en omstandigheden. Beleef het verschillend op verschillende plekken. Wat zie je als je je eigen toeschouwer bent?

Neem een vaas of theepot en zet deze op een ruime lege vloer. Vertel wat het object doet en bedenk of het doet wat het moet doen.

KrassenAls we aarde zeggen bedoelen we vaak niet de bol die door de ruimte beweegt maar de schil waarin en waarop het leven plaats heeft en waarop de dingen zijn. Bij het verbouwen van de gewassen, in cultuur brengen, werkt de mens in de aarde en graaft en harkt en trekt de voren. Dit is het krassen van de aarde. Op de hardheidsschaal van Mohs kan een nagel (hoorn is 2) het iets zachtere gips bekrassen (gips zit tussen 1 en 2).

Kras met de nagel in de huid van de bovenkant van je hand tot aan de top van je vinger. Trek het vel in de beweging mee en zie hoe het zich herstelt. Voel hoe een lichte kruimeling onder de nagel achterblijft.

Duw de nagel in de huid van de bovenkant van je hand. Maak een circel van 5 centimeter in het rond. Tegen de tijd dat je de circel sluit is het begin bijna weer verdwenen.

het blokje dat ben jezelf.Deze oefening brengt je lichaam in verband met de materie die op en in de aarde voorkomt. Maar die aarde komt ook ergens vandaan. Het ijzeratoom dat de kern van het bloedmolecuul vormt is afkomstig uit andere sterrenstelsels en het water op aarde is vrijgekomen bij botsingen van meteorieten met de aarde. Daarom een vijl oefening.

Messing bestaat uit een legering van verschillende metalen. Koper wordt gelegeerd met zink en daaraan worden afhankelijk van de toepassing kleine hoeveelheden aluminium, lood, tin, ijzer en nikkel toegevoegd. Een blokje messing van 5x1x1 cm moet over de lange kant een paar millimeter dunner worden. Je kunt het proberen te walsen, te snijden of te smeden. Dat is een niet-verspanend techniek. Denk aan het heien van een heipaal. Maar je kunt ook schuren, boren of vijlen. Dan ben je aan het verspanen. We gaan vijlen.

Je spant het messing blokje voor de helft van de hoogte tussen de klauwen van de bankschroef maar je zorgt dat de koperen zijkanten niet beschadigen door de stalen klauwen van de bankschroef. Je moet iets dat zachter is tussen het staal en het messing plaatsen maar dit moet vlak zijn anders wordt het blokje scheef ingespannen. Dan pak je een metaalvijl, niet te grof en niet te fijn. Je stelt je op voor de werkbank en zet je linkervoet voor de rechtervoet. Of andersom. Je armen vooruit, één hand op de bovenkant van het heft van de vijl en met de andere hand druk je de top van de vijl met drie vingers op het werk. Vanuit de schouder en de onderarm duw je de vijl over het blokje en je zorgt dat de vijl evenwijdig aan de bovenkant blijft. Zowel wanneer de vijl van je af als wanneer de vijl naar je toe beweegt moet de beweging vlak blijven, niet alleen in de vijlrichting maar ook dwars daarop. Je moet een rechte beweging van je vandaan maken. Je fysieke lichaam, de voeten, bovenbenen, onderrug aangespannen, schouders ontspannen, armen en handen gaan via je ogen die op het werk zijn gericht met de vijl en het blokje samenwerken. Ook je oren doen mee, het geluid van de vijl bepaalt of de beweging zodanig vlak is dat na twintig minuten vijlen een rechte bovenkant is ontstaan en geen gebogen vlak. Het afvoeren van het vijlsel door de vijl geeft een hoger geluid wanneer het vlak slechts gedeeltelijk door de vijl wordt aangeraakt en het geluid wordt ronder en donkerder, het vijlen gaat ook iets zwaarder en smeuïger, wanneer de vijl evenwijdig aan de bovenkant beweegt. Het metaalvijlsel opvegen, ook de bankschroef schoonmaken, wanneer het werk gereed is. Herhaal deze oefening gedurende een jaar.


de paardesprongOp de vroege eerste pinksterochtend van 1997 liepen we met een grote groep mensen door de binnenstad van Utrecht. De wandeling maakte deel uit van de tentoonstelling BIS! waarin verschillende zijnswijzen werden onderzocht en gepresenteerd. BIS!, wees!, is de gebiedende wijs van zijn. BIS! is een ingewikkelde instructie omdat men tegelijkertijd wel en niet aan deze instructie tegemoet kan komen. De gebiedende wijs vormt het probleem. Met BIS! schetsten we in 1997 de tijdgeest, aan het begin van de grote omwenteling naar het hyper-kapitalisme. Nu verbinden we BIS! veel ecologischer en dan in de versie van Guattari die de 3 ecologieën introduceert. BIS! in de ecologie van de menselijke geest, in de ecologie van de gemeenschap en BIS! in de ecologie van het mi-lieu. BIS stamt van het oud-Germaans BUAN dat bouwen betekent. Bouwen en zijn, stammen uit dezelfde bron leert Heidegger ons in Over denken, bouwen, wonen.

Die ochtend liepen we de paardesprong. Het paard (uit het schaakspel) is niet vrij, het beweegt zijwaarts omdat de directe weg naar voren is afgesloten. Deze paardespong beweging was het inzicht dat Victor Schlosvki, in de jaren '20 van de vorige eeuw een toen bekende Russische literair taalkundige, meegaf over hoe het gedicht een afwijkende ruimtelijke structuur heeft en - niet direct benaderen maar via een weg opzij of via een omweg - de artistiek-politieke manier is om op de aarde te bewegen. De oefening is de wandeling in paardesprong.

Ga alleen of spreek met een groep mensen af op een willekeurige plek in een stad, een oude of een nieuwe stad. Loop de straat in en sla de eerste of tweede weg rechts of linksaf. In het geval van de eerste: sla na twee kruispunten links of rechtsaf. In het geval van de tweede: sla bij het volgende kruispunt links- of rechtsaf. Afhankelijk of er een afslag is loop je terug naar de plek waar die er wel is. Loop zo twee uur rond.

De directe weg naar voren is afgesloten, waardoor je zeker op plekken komt waar je niet eerder bent geweest. Wandelen als een gedicht over de aarde.

Grens en afbakening
Go Schizo!Sinds kort zijn we geabonneerd op de PillPod podcast, een initiatief van Pills, een jonge Canadese kunst-filosoof die samen met drie jonge losgeslagen PhD filosofen alles en iedereen rond de Kritische filosofie behandelen. Een uitzending, waarvan ook een video beschikbaar is, heet Go Schizo! Net als in BIS! staat ook hier een uitroepteken achter de titel. Het heeft een andere betekenis dan het ! dat tegenwoordig achter iedere zin staat in app'jes en social lines. In Go Schizo! staat het ! voor het enthousiasme voor het bedrijven van deze instructie. Schizo gaan, staat voor het dwars- en schuinsverbinden van alle bepalende, beperkende en regulerende invloeden die de mens ondergaat over zichzelf, door de ander, door de taal en door de concepten onder de menselijke samenleving. Maar in het bijzonder hoe de mens is opgespannen in het hyper-kapitalisme en daar in redelijkheid niet aan kan ontsnappen. Van de doordesemdheid van het kapitalisme maakt de mens in alle facetten onderdeel uit. Als kunstenaar is het ook goed Schizo te gaan omdat de zogenaamde vrijheid van de kunstenaar veelal op zichzelf en op de kunst is gericht en niet op het mogelijk oprekken van wat kunstenaarschap en kunst zou kunnen veroorzaken in antwoord op deze alom-omringende en alles-doordringende ideologie en waar alles dat afwijkt wordt gekapitaliseerd en geabsorbeerd.

de oefening bestaat uit schrijven van wat in je omgaat, dit tegelijkertijd hardop vertellen aan iemand die je niet goed kent, kleding uit en aantrekken, op de knieën rondkruipen, huilen als dat lukt en lachen tegelijkertijd enzovoort.

doorlaatbaarheid en membranen ordenen en verzamelenmaskers maken: wat denk je wel wie je bent? waar raakt per-soon mijzelf?per-soonlijk geweld? utopie en dystopiein- en uitsluiting: muren - wanden en doorlaatbaarheidaandacht, attentie, isolatie en uitsluitingde dood en de verschilllende ontwerpen ervanidentiteit ('The lies that bind')
Verschil
fascinatie en interessediscipline en zelfdisciplineambacht, doe-het-zelfwelke twee ambachten beheers jij?creativiteit en artisticiteit
Per-soonlijke ontwikkeling
iedere mens is een kunstenaarluisteren doe je voor jezelfzelfzorg en waarheidsprekenlichaamsuitbreidingenvaarbrevet halen voor vlot en narrenschip samenwerken met onbekendencartografie als bakenzelf-beeld persoonlijke media prototypenwerken aan een per-soonlijke en professionele biografie
Wonen en Denken
de nieuwbouw en renovatie van levende systemenartistiek-politiek ontwerpendoorlaatbaarheid in (technologische) informatiearchitectuurcursus tijdruimte compressiedenken-bouwen-wonengrond-ongebonden identiteiten
De wereld van Code
-

Maken, materie en ambacht
model zijn en modellen makengrondbewerken (grondboren, spitten en harken)vlot bouw en waterlevenhet tekenen van de wereldstromen en vloeibaarheidtekst en textiele werkvormenvouwkunstambachtelijkheid binnen technologie
Taal en toon
open- en dichtkunstrekenen met taal (boolean)nieuwe dialecten per-soonlijke refreinenmusiceren met dierenhet lichaam als klankkastper-soonlijk handschrift
Stemmen
agency voor niet- levende verschijnselenzelfgesprekken voerenmaak contact met een diermens-dier toesprakenidentificatie met niet-menselijke wezensde per-soonlijke tuinin cultuur brengen
De eerste publieke oefeningen
Hieronder links naar de eerste publieke oefeningen die in Gemeente Nieuwe IJssel zijn uitgevoerd. Deze oefeningen zijn de uitdrukking van artistiek-politiek burgerschap. Alles in Corona tijd.

Denkmal is van 1 tot 4 maart 2020 in Amsterdam en Gendringen uitgevoerd. Link naar Denkmal.pdf

De tweede grote oefening heet 'De drie zusters' en is een geschenk van Gemeente Nieuwe IJssel aan de Gemeente Amsterdam, 15 augustus 2020.

Link naar 'De drie zusters'.pdf

De derde oefening is een per-soonlijke schrijfoefening: Bijna Nabij. Een tekst geschreven van 28mei - tot 8 juni 2020. Het is een oefening iets over de eigen tijd te schrijven via het begrip 'nabijheid'. Link naar Bijna Nabij.pdf

Uit November 2020 is het artikel: Kiezen voor idealen. Dit beschrijft de samenhang tussen drie politieke idealen – natiestaat, democratie en economische globalisering – een drietal dat recent is uitgebreid met twee nieuwe idealen: Technologie en De Aarde / Toekomst. In onze tijd staan we nu voor de afweging tussen alle vijf terwijl we er vaak niet meer dan twee tegelijk kunnen behappen.

Januari 2021 scheven we een korte brief over drie bedreigingen die de jeugd ondergaan. Deze brief is prikkelend bedoeld en gaat in op de spanning tussen het ‘zelf’ en de groep en hoe de balans ertussen doorslaat naar groepsveiligheid. Kringgesprek, sociale media en partydrugs.

In 2021 starten we GROND. Op KNSM-laan 708 in Amsterdam openen we op 31 januari 2021 de kunstruimte van Gemeente Nieuwe IJssel. Zoals alles in Gemeente Nieuwe IJssel is het opzetten hiervan ook een oefening, een artistiek-politieke oefening om kunst als een agent voor verandering te beschouwen. “GROND vormt de basis voor activiteit”, zoals Joseph Beuys over zijn installatie 'Grond' in de collectie van Museum Boijmans memoreerde. In GROND geeft ook per-soon het eerste optreden. De Per-soon is een nieuwe verbindende entiteit tussen de mens, de niet-mens (plant en dier) met de hybride/actant/quasi-object/cyborg evenals andere technologische artefacten die bewegen tussen natuur en cultuur.

Bestaande vrijheidspraktijken
leeG - geeL, politiek materiaal link naar Pinterest Booleaanse Werken link naar websiteTrilemma+ Game link

De drie zusters

Inspiratie

Wat inspireert ons?
Wij, de vlotbouwers van Nieuwe IJssel, zijn geïnspireerd door kunstenaars en denkers die voorbij de systeemgrenzen proberen te komen. De belangrijkste uitdaging is niet alleen om kritiek te ontwikkelen maar om de mogelijkheden die door de huidige begrippen en instellingen worden beperkt open te breken. En daaraan vorm te geven in de praktijken van het leven.

Een van onze grote inspiratiebronnen is Joseph Beuys en zijn 'Erweiterte Kunstbegriff'. Beuys ondermijnde het Moderne Kunst begrip door een persoonlijke compositie van artistieke middelen, symbolische diepte en politieke wilskracht. Beuys streefde ernaar met zijn kunst de maatschappij te veranderen door het verandervermogen terug in handen van ieder individu te leggen. Daarvoor moest de praktijk en het Moderne Kunst begrip op de schop; in die praktijk schuilt geen ambitie de wereld te veranderen. Die ambitie is na zijn dood in 1986 volledig opgegaan in de markt en verzand in academisme. Beuys' werk dringt zich op als een sociale sculptuur en een levenssysteem waarin het menselijk handelen politiek en artistiek is en de mens als kunstenaar, als maker van zijn eigen omgeving, centraal staat. Creativiteit en non-conformisme zijn vrijheidspraktijken die dit systeem levensvatbaar en veranderlijk houden.

In een interview met Beuys uit 1980 betoogt hij dat de eerste fase van het ontwikkelen van een 'Erweiterte Kunstbegriff' uit het experimenteren met acties moet bestaan. Interview met Joseph Beuys, 1980

Een andere inspiratie voor Nieuwe IJssel is de beweging van de Internationale Situationniste. Als een van de laatste avant-gardes van de moderne tijd bewogen Guy DeBord, Constant en anderen tussen kunst en politieke filosofie en bereidden met hun werk de beweging van Parijs 1968 voor. De vlammende kritiek van Guy Debord 'De spektakelmaatschappij' staat nog volledig overeind. Het werpt ook kritiek op over het beeld dat nu, mede door massatechnologie, aan het eind van haar krachten is gekomen. Dit is mede de aanleiding om in het begrip per-soon het beeld proberen af te wenden en te bewegen in de richting van klank, stem en van sonologie. En via per ons te richten op de bemiddeling.

Félix Guattari is een fundamentele inspiratie voor Gemeente Nieuwe IJssel. Als filosoof ontwikkelde hij het begrip 'ecosofie' en schreef samen met Gilles Deleuze baanbrekende filosofische monumenten, als psychoanalyticus werkte Guattari zijn leven lang in een psychiatrische kliniek in Cour-Cheverny en als activist initieerde hij vele dwarsverbindende bewegingen. Het verband dat hij en Deleuze legt tussen schizofrenie en kapitalisme is ook een grote inspiratie geweest veel meer ambitie en handelingsvermogen aan de kunst toe te dichten. De bevrijding van de ruimte in het denken en in de kunst wordt door de 'schizo-analytische karteringen' onderstreept. Kunst en kunstenaars kunnen veel vrijer en veel diverser verbanden maken tussen volledig van elkaar gescheiden domeinen. En ontvankelijkheid ontwikkelen voor de nieuwe betekenissen die in de dwarsverbondenheid ertussen vrijkomen.

In ‘De drie ecologieën’ van Félix Guattari (1930-1992) ontwikkelt hij heeft het begrip ‘ecosofie’. Filosofie is de liefde voor de wijsheid. Deze vriendschap verschuift in het begrip ‘ecosofie’ naar het eco, de oikos, de huishouding die in de onderlinge afhankelijkheid tussen geest, maatschappij en milieu wordt gevoerd. In ‘De drie ecologieën’ uit 1989 "breidt hij de traditionele definitie van ecologie uit tot sociale relaties en menselijke subjectiviteit, evenals milieuproblemen". Guattarri stelt dat “de ecologische crises die onze planeet bedreigen, het directe gevolg zijn van de uitbreiding van een nieuwe vorm van kapitalisme en dat er een nieuwe ecologische benadering moet worden gevonden die de verschillen tussen alle levende systemen respecteert.“

Schrijvers en denkers die ons motiveren en inspireren zijn Adorno, Agamben, Appiah, Arendt, Artaud, Bachelard, Badiou, Bauman, Beckett, Blanchot, Bolter en Brusin, Borges, ten Bos, Braidotti, Butler, Cage, Colomina, Davis, Debord, Deleuze, van Dijck, Djaïz, Eisenman, M. Februari, Foucault, Freud, Ghemawat, Gleick, Guattari, Haraway, Harman, Heidegger, Huyghe, Kahn, Kohn, Kunneman, Latour, Lefort, Lijster, Lovelock, Lütticken, Marx, Mason, Maturana en Varela, Mazzucato, McLuhan, Merleau-Ponty, Messiaen, Mouffe, Morton, Murray, Nietzsche, Oosterling, Perec, Pierce, Piketty, Plath, Rodrik, Said, Sassen, Schinkel, Sennett, Serres, Shannon, Simmel, Sloterdijk, Stengers, Stiegler, Szeemann, Tafuri, Tang, Tiravanija, von Uexküll, Verhaeghe, Vygotsky, Weick, Žižek en anderen. Ook maken we gebruik van inzichten uit de kosmologie, metaalkunde (stolling en kristallografie), groeps- en systeemdynamica, biosemiotiek, informatietheorie, menselijke geografie, sonologie en de architectuurtheorie.

Wijzelf werken en werkten als kunstenaar, curator en tentoonstellingsmakers, als onderzoeker en veranderaar in het artistieke, sociale en het technologische domein. Naast werkverbanden hebben we verschillende zelf-geïnitieerde langjarige projecten ontwikkeld:

Case Study House Omega. Kunst, architectuur en sociale verbeelding, 100+ kunstenaars en denkers. (1996-2000)Hybrid Workspace Anti-marketing agency (2010-2014)Trilemma+ Game (Democratie-Globalisering-Natiestaat-Massmedia- technologie 2013-2020)Fazzination.com / Fazz.io (Founders van sociaal kennisplatform 2013-2019) geeL, ideologisch materiaal (2010 - nu)
Momenteel zijn we actief met Sensework en als lector en academic director van het Lectoraat Leren en Innoveren (MLI) en het werken aan Boolean Works op booleanworks.nl en GROND op KNSM-eiland Amsterdam. In de Achterhoek werken we sinds januari 2021 aan een locatie voor Per-soonlijke natuur: per-sonatuur.

Info Gemeente Nieuwe IJssel

Bij de start heeft Gemeente Nieuwe IJssel twee vlotten of bruggenhoofden: een in de stad en een op het platteland, in de Countryside. Een werkplaats en kunstruimte bevinden zich op het KNSM-eiland in Amsterdam. Het tweede anker is Gendringen, in de Achterhoek, een grensplaats in het oosten van Nederland. Om van daaruit Duitsland en Europa in te stromen.

Vlotten:
KNSM-laan, Amsterdam
Grotestraat, Gendringen

Initiatiefnemers:
Johannes Bongers
Arienne van Staveren

johannes.bongers@gmail.com
arienne.bongers@gmail.com

Neem contact op om een bijdrage te leveren en om het stroomgebied van Nieuwe IJssel met jouw locatie uit te breiden.

OVER GEMEENTE NIEUWE IJSSEL

De missie van Gemeente Nieuwe IJssel
Nieuwe IJssel is een open Gemeente voor artistiek-politieke oefening, actie en verandering. In Gemeente Nieuwe IJssel staan de begrippen per-soon, persoonlijk handelingsvermogen en oefenen centraal. Deze begrippen hebben zowel artistiek, filosofisch als politiek en ecologisch een grote betekenis.

De missie is om van Nieuwe IJssel een Gemeente te maken voor het agenderen, vormgeven, publiceren en het aanjagen van versterking van het per-soonlijk handelingsvermogen. Door het helpen ontwikkelen van praktijken, oefeningen en leidraden voor per-soonlijk handelingsvermogen kan in deze belangrijke periode van 'Cascade van Crises' de per-soon tot expressie komen en het per-soonlijke een sturende plaats krijgen in wat nu door zelf- en groepstechnologie wordt beheerst.

Gemeente Nieuwe IJssel
We zijn op zoek geweest naar een passende verschijning voor dit initiatief. Een politieke partij, een nieuwe commons, een centrum voor actuele kunst, een NGO, een tuin, een online magazine, een filosofisch platform, een debatcentrum: Gemeente Nieuwe IJssel is het allemaal, maar moet het ook allemaal niet zijn. De Gemeente als vorm is zowel passend als ontregelend.

Gemeente
Gemeente is afgeleid van meent en is verwant aan gemeenschap. Deze gemeentelijke ruimte willen we opnieuw begaanbaar maken. De meent, benaming voor het land in gemeenschappelijk eigendom is actueel geworden als common en maakt een revival door in alternatieve samenlevingsvormen als antwoord op kapitalistische eigendoms- en verdelingsvraagstukken. 'Gemeente' zoals we het nu kennen heeft zich te functioneel tot grondgebonden bestuurslichaam ontwikkeld, en is als 'meentelijke' vrijheidspraktijk verloren gegaan. Een essentieel verschil van Gemeente Nieuwe IJssel met andere Gemeenten is dat niet alleen mensen maar alle levende wezens bewoner van Gemeente Nieuwe IJssel zijn. Per-soon zijn - door-klank zijn - geldt voor ieder bezield wezen. Lees hier meer over per-soon

Nieuwe IJssel
Nieuwe IJssel is een met water, stromen, beweging en splitsingen doordrenkte naam. De vloeibaarheid is een antwoord grondgebondenheid. En water en het aquatische zijn op vele manieren met de crises in onze tijd verbonden. Gemeente Nieuwe IJssel is een stroomgebied en is niet aan één geografisch gebied gebonden of beperkt zich in één land. Daarmee maakt Nieuwe IJssel allerlei grenzen - grenzen die sterk met identiteit zijn verbonden - doorlaatbaar.

© Gemeente Nieuwe IJssel 2021. All rights reserved. Nieuwe IJssel is a non for profit initiative of Bongers / van Staveren

English summary Municipality New Yssel

The 2020 initiative "Municipality New Yssel", an imaginary river forming the catchment area, is an open non-territorial municipality. New Yssel is a basis for political and artistic self-experiments for which citizens of Nieuwe IJssel are invited to participate. The aim of Nieuwe IJssel is to increase the capacity of personal agency by Personal and Artistic Exercises. This exercising of the personal, the agency everyone of us has, is necessary in order to take back control in all the challenges and entangled crises that Earth, society and individuals face.

Verdiepingen, oefeningen en andere praktijken

Op deze pagina verzamelen we aantekeningen en eigen artikelen over eerder genoemde onderwerpen. En publiceren wij de eerste oefeningen.
Deze rubriek is permanent onder constructie.

Outsourcement van Agency(December 2019)
Lees hier over hoe het handelingsvermogen is geoutsourced en hoe dat de wereld in crisis heeft gebracht.
Verdieping op Outsourcement pdf>>

Urgentie Gemeente Nieuwe IJssel (Augustus 2020)
Waarom nu?
Link naar Urgentie.pdf

Verstrengeling van crises (December 2019)
Lees hier over hoe de verschillende crises zijn verstrengeld geraakt en nieuwe wildgroei wordt aangetrokken.
Verdieping op Verstrengeling pdf>>

Persoonlijk handelingsvermogen (Januari 2020)
Verdieping op Persoonlijk handelingsvermogen pdf>>

Uitstulpingen (Februari 2020)
Verdieping op Big Tech, Tijd, Identiteit pdf>>

De Mens als Persoon (Februari 2020).
Verdieping op hoe moeilijk het is Persoon te worden pdf>>

Alom-ideologie, de Natiestaat, Individu als hiaat en Samen ten strijde trekken (November 2019)
Verdieping op 3 aggregaties pdf>>

Denkmal
Eerste publieke kunstwerk Gemeente Nieuwe IJssel, 4 maart 2020>>

BIJNA NABIJ
De Corona crisis als nabijheidscrisis, 27 mei 2020-21 augustus 2020>>.
Link naar Tweede versie

Onderzoeksvoorstel Research Fellowship Het Nieuwe Instituut
Voorstel 24 juli 2020 voor Per-soon / Gemeente / The terrestrial>>

'De drie zusters'
Geschenk aan de Gemeente Amsterdam, 15 augustus 2020>>

'Per-soonlijke politiek'
Opzet voor het Per-soonlijk Politiek Pamflet. 24 en 25 september 2020>>

Bestaande vrijheidspraktijken
leeG - geeL, politiek materiaal link naar KosmologieBooleaanse Werken link naar websiteTrilemma+ Game link

Word bewoner, doe mee & blijf op de hoogte

Gemeente Nieuwe IJssel start vanaf 31 januari 2020. Maak jezelf bekend, neem contact op, draag bij en breid het 'stroomgebied' van Gemeente Nieuwe IJssel uit.

Nieuwe IJssel zal jouw gegevens NOOIT voor andere doeleinden gebruiken dan jou op de hoogte te houden van de activiteiten.

© Gemeente Nieuwe IJssel 2021. All rights reserved. Gemeente Nieuwe IJssel is a non for profit initiatief van Bongers / van Staveren

Je bent als bewoner van Gemeente Nieuwe IJssel aangemeld.

Na jouw aanmelding zullen we je de komende tijd op de hoogte houden van de voortgang en de eerste initiatieven. Wanneer je direct contact met ons zoekt: johannes@fazzination.com of arienne@fazzination.com. Hopen van je te horen!

© Gemeente Nieuwe IJssel 2021. All rights reserved. Nieuwe IJssel is a non for profit initiative Bongers / van Staveren.